|
W dniu 10 stycznia 2012 roku czeski konern przemysłowy TEDOM - po 7 latach produkcji zlikwidował dział wytwarzania autobusów. Głównym powodem jest symboliczny popyt na wytwarzane konstrukcje - w 2011 roku udało się sprzedać zaledwie 1 egzemplarz. Aktualnie producent planuje skupić się na wytwarzaniu jednostek kogeneracyjnych, gdzie zostanie przeniesiona kadra zakładu zajmującego się dotychczas produkcją autobusów. Producent gwarantuje, że przez najbliższe 10 lat będzie świadczył usługi serwisowe i dostarczał części zamienne.
Fot. Tedom C 12 G - udział w VII Superteście Ekonomii (2010 rok)
Źródło: tedom.eu
Tedom był trzecim producentem autobusów Czechach, który specjalizował się głównie w autobusach miejskich zasilanych sprężonym gazem ziemnym (CNG). Ocenia się, że łącznie hale zakładu w Třebíču opuściło ok 200 niskopodłogowych autobusów, które trafiły głównie na rynek czeski, ale także do Słowacji, Bułgarii i Polski.
Fot. Tedom C 12 G - udział w VII Superteście Ekonomii (2010 rok)
Źródło: tedom.eu
Ich historia sięga roku 2003, kiedy od syndyka masy upadłościowej firmy Škoda Truck International (ex LIAZ) wykupiono zakłady Jamot w Jabłońcu nad Nysą, produkujące silniki wysokoprężne. Nazwę tej firmy zmieniono na Tedom Motory, a markę silników na Tedom. W 2004 r. od włoskiej firmy Mauri kupiono licencję na produkcję autobusów Kronos. W tym samym roku powstał pierwszy egzemplarz autobusu niskopodłogowego Tedom Kronos 123G z silnikiem Tedom M1.2C CNG o pojemności 11,9 dm³. Jego debiut miał miejsce na czerwcowych targach AUTOTEC w Brnie w 2004. W 2005 r. pierwszych 5 szt. autobusów Tedom trafiło do Liberca i Bratysławy. Powstała wówczas także niskowejściowa lokalna odmiana Tedom L12. W 2006 r. produkcja wzrosła do 12 szt. W listopadzie 2006 r. w Třebiču otwarto nową halę fabryczną przeznaczoną do produkcji autobusów. Na początku 2007 r. pokazano zmodernizowany autobus niskopodłogowy Tedom C12G,a dwa lata później , w sierpniu 2010 prototyp niskopodłogowego autobusu przegubowego Tedom C18G. Dotychczasowy program produkcyjny bazował na trzech modelach:
- C12D/C12G –niskopodłogowy autobus miejski o długości 12 m z silnikiem diesla (Deutz) lub silnikiem CNG (Tedom);
- C18G –niskopodłogowy, przegubowy autobus miejski o długości 18 m z silnikiem CNG (Tedom);
- L12D/L12G –niskowejściowy autobus podmiejski / lokalny o długości 12 m z silnikiem diesla (Deutz) lub silnikiem CNG (Tedom).
Fot. Tedom C 18 G - czeski autobus przegubowy zasilany gazem ziemnym (CNG)
Źródło: tedom.eu
Co ciekawe Czesi chcą teraz sprzedać swoją dokumentację do produkcji autobusów także jest jakaś szansa, że kiedyś jeszcze te charakterystyczne pojazdy będą produkowane. Prawdę mówiąc nie jest ona zbyt duża. Wśród tego typu konstrukcji panuje duża konkurencja (szczególnie w Czechach, gdzie zarówno SOR, jak i IVECO-Iribsus specjalizują się w produkcji podobnych jednostek) i próba wejścia tutaj z nowym produktem wymagałaby ogromnych nakładów inwestycyjnych, a jak wiadomo obecna koniunktura na światowych rynkach temu nie sprzyja.
Dodatkowo przykład Tedomu pokazuje, że rachunek ekonomiczny jest nieubłagany i produkcja autobusów (nawet o tak wysokiej marży jaką stosował Tedom i pomocy ze strony innych działów firmy) opłaca się tylko przy większych obrotach. Akurat czeski producent mógł miękko zakończyć swoją przygodę z autobusami i nikt z załogi na tym nie ucierpiał. Miejmy nadzieje, że zmartwień nie będą mieli też dotychczasowi klienci producenta, którzy są skazani na jego zaplecze serwisowe i magazyn części zamiennych przez najbliższe lata. Jednym z nich jest MKS Mielec, który zakupił łącznie cztery autobusy Tedom –dwa w 2010 r. i dwa w 2008 r. Były to jedyne pojazdy tej marki sprzedane (przez polskiego przedstawiciela –firmę Wowo z Białegostoku) w naszym kraju. Generalnie szkoda, że kolejna marka autobusowa odchodzi w niebyt po dość obiecującym początku.
Należy zaznaczyć, że czeskie autobusy TEDOM są solidnymi i sprawdzonymi konstrukcjami. Wielokrotnie udowadniały swoje zalety eksploatacyjne. W 2010 roku przedstawiciel producenta w Polsce - firma WoWo z Białegostoku - wystawiła model C12G w VII Superteście Ekonomii, gdzie zwyciężył w kategorii kosztu przewiezienia 1 pasażera na dystansie 100 kilometrów. Relację z VII supertestu Ekonomii można obejrzeć tutaj
Szkoda, że odchodzi z rynku producent, który doskonale wyspecjalizował się w produkcji solidnych i oszczędnych autobusów zasilanych gazem ziemnym. Został stracony jeden z podmiotów, który odważnie promował wykorzystanie tego paliwa w Polsce.
|
